على زمانى قمشه اى
120
هيئت ونجوم اسلامى ( فارسي )
حركت مستقيم الخط خود باقي خواهند بود ، مگر اينكه تحت تأثير نيروى خارجي ، مجبور به تغيير حالت گردند » . تمايل أجسام به ماندن در حالت سكون يا در حال حركت يكنواخت « ماند » يا « اينرسى » ناميده مىشود وبه همين جهت قانون أول نيوتن را « قانون ماند » يا « قانون اينرسى » نيز گويند . « ماند » خاصيت همهء أجسام است ، يعنى أجسام مادّى داراى اين خاصيت هستند كه در برابر هر تغييرى كه در وضع وتندى آنها حاصل شود مقاومت مىكنند ، آنها كه ساكن هستند مىخواهند در حال سكون باقي بمانند وآنها كه در حركتاند مىخواهند بدون تغيير تندى ، بر حركت خود بر خط راست ادامه دهند ، مگر اينكه نيرو يا نيروهاى خارجي ، آنها را مجبور به تغيير حالت كند . رابطه نيرو وشتاب : براي توضيح كمّى نيرو وشتاب بايد واحدى جهت نيرو تعريف گردد : بنابراين « اگر جسمي يك گرم جرم داشته باشد ويك سانتيمتر بر مجذور ثانيه شتاب داده شود ، نيروى عامل شتاب ، يك « دين » است پس طبق اين تعريف : يك دين نيرويى است كه لازم است تا به جرم يك گرمى شتابى برابر يك سانتيمتر بر مجذور ثانيه وارد كند . وبر اين پايه اگر بخواهيم به جرم يك گرمى شتاب 3 سانتيمتر ثانيه وارد آيد نيرويى برابر 3 دين بر اين كار لازم است ، بنابراين نيرو متناسب با شتاب است ، يعنى : -